اوپک

بدضعیفمتوسطخوبعالی (4٫00 از 5)
Loading...

اوپك (سازمان كشورهاي صادركننده نفت (1 ) ) سازماني متشكل از دولت هاست . اين سازمان در تاريخ 14 – 10 سپتامبر سال 1960 در كنفرانس بغداد توسط كشورهاي ايران ، كويت ، عربستان سعودي ، عراق و ونزوئلا پايه گذاري گرديد . ساير اعضأ اوپك بعدا” به اين پنچ كشور مؤسس پيوستند . اين اعضأ عبارت بودند از: قطر(1961 )، اندونزي (1962 ) – اين كشور از ژانويه سال 2009 عضويت خود را به حال تعليق درآورد ، ليبي (1962 ) ، امارات متحده عربي (1967 ) ، الجزاير(1969 ) ، نيجريه (1971 ) ، اكوآدور(1973 ) – اين كشور از سال 1992 تا اكتبر2007 عضويت خود را بحال تعليق درآورد ، و گابن (1975 – 1994 ) . مقر اوپك در پنج سال اول فعاليت آن در ژنو،سوئيس، بود سپس در اول سپتامبر سال 1965 به وين،اطريش، انتقال يافت.

هدف اوپك ايجاد هماهنگي و يكنواختي در قيمت نفت بين كشورهاي عضو است . تا از اين طريق اطمينان از قيمت هائي منصفانه و با ثبات و اقتصادي كارآمد براي توليد كنندگان نفت ؛ عرضه منظم نفت به كشورهاي مصرف كننده نفت ؛ و بازگشت منصفانه سرمايه به كساني كه در اين صنعت سرمايه گذاري كرده اند ، حاصل شود .

سال هاي 1960

اوپك در سپتامبر سال 1960 در حالي توسط پنج كشور در حال توسعه و توليد كننده نفت در بغداد پايه گذاري شد كه اقتصاد و سياست بين الملل در حال گذار بودند. در آن زمان تمايلات استعمارزدائي و تولد كشورهاي مستقل جديد در جهان در حال توسعه در شرف شكل گيري بود . بازار بين المللي نفت تحت سلطه شركت هاي فرامليتي ” هفت خواهران “(2 ) قرار داشت و تا حد زيادي توسط اتحاد شوروي سابق و كشورهاي پيرامون آن از ديكران جدا شده يود . اوپك يك بينش فراگير را در پيش گرفت . ضمن تعيين اهداف خود ابتدا دفتر مركزي خود را در ژنو و سپس در سال 1965 در وين قرار داد. اوپك در سال 1968 “اعلاميه سياست نفتي در كشورهاي عضو” (3 ) را منتشر كرد . در اين اعلاميه بر حق بلامنازع كشورها بر اعمال دائمي حق حاكميت ان ها بر منابع طبيعي خود در جهت توسعه منافع ملي شان تأكيد شده بود. تعداد اعضاء اوپك تا سال 1969 به ده كشور رسيد .

سال هاي 1970

اوپك در اين دهه به يك نهاد مهم بين المللي تبديل شد . در اين دهه اعضاء اوپك توانستند كنترل صنايع نفت خود را بدست بگيرند و نقش تعيين كننده اي در نرخ گذاري قيمت نفتخام در بازارهاي بين المللي ايفاء نمايند . در اين دهه دو واقعه مهم باعث جهش قيمت نفت شد . يكي تحريم نفتي اعراب در سال 1973 و ديگري وقوع انقلاب ايران در سال 1979 . اوپك در اجلاس سران كشورها و دولت ها در الجزاير در سال 1975 اهداف خود را گسترش داد . اين اجلاس به بن بستي كه كشورهاي فقير در آن گرفتار آمده اند پرداخت و خواستار عصري نوين از همكاري در روابط بين الملل در جهت توسعه منافع اقتصادي و ثبات جهاني شد . اين اجلاس به ايجاد صندوق توسعه بين المللي در سال 1976 منجر گرديد.

كشورهاي عضو يك طرح بلند پروازانه اقتصادي – اجتماعي را در پيش گرفتند. تعداد اعضاء اوپك در سال 1975 به 13 كشور رسيد .

سال هاي 1980

قيمت نفت در اوائل اين دهه به بالاترين سطح رسيد و سپس رو به كاهش نهاد و با اشباع شدن بازار و روآوردن مصرف كنندگان به سوخت هاي غير هيدروكربوري سقوط كرد . سهم اوپك در بازار نفت بشدت كاهش يافت و درآمد آن به يك سوم زمان اوج قيمت ها رسيد . بسيار از كشورهاي عضو اوپك دچار مشكلات شديد اقتصادي شدند. در اواخر اين دهه قيمت هاي نفت رو به افزايش نهاد گرچه هنوز قيمت نفت از نصف قيمت هاي اوائل اين دهه تجاوز نمي كرد اما احيأ اوپك آغاز شده بود . سهميه بندي توليد براي كشورهاي عضو و تعيين قيمت سبد اوپك و علاوه برآن مذاكره و همكاري بين كشورهاي عضو اوپك و غير عضو اوپك به احيأ اوپك كمك شاياني كرد. اين اقدامات براي ايجاد ثبات در بازار و دستيابي به قيمت هاي معقول ضروري بود . در اين دهه مسائل زيست محيطي با قيد فوريت در دستور كار محافلي قرار گرفت كه در سطح بين المللي به مسائل انرژي مي پرداختند .

سال هاي 1990

در اين دهه شدت نوسانات قيمت نفت نسبت به دهه هاي 1970 و 1980 كمتر بود . در اين دوره افدامات گاه و بيگاه اوپك از شدت تأثير مخاصمات خاورميانه در سال هاي 1990 – 1991 بر بازار نفت كاست . با اينحال ضعف عمومي و عدم ثباب قيمت در اين دهه نيز همچنان بر بازار نفت حاكم بود . افول اقتصاد در كشورهاي جنوب شرقي آسيا و زمستان ملايم در سال 9 -1998 در نيمكره شمالي قيمت نفت را به سطح سال 1986 بازگرداند. با اينحال بازار نفت در عكس العمل به دوران بعد از فروپاشي اتحاد شوروي و در اثر جهاني شدن و وقوع انقلاب در ارتباطات توانست به انسجام و يكپارچگي بيشتري دست يابد . مذاكره مستمر بين توليد كنندگان و مصرف كنندگان باعث پيشرفت در روابط كشورهاي عضو و غير عضو اوپك گرديد . بدنبال برگزاري اجلاس زمين در سال 1992 و بعهده گرفتن مذاكرات تغيير آب و هوا توسط سازمان ملل ، اوپك در جهت عرضه نفت سياستي متوازن و منطقي در پيش گرفت.

سال هاي 2000

سياست ابداعي اوپك در اوائل اين دهه در مورد قيمت گذاري نفت به تقويت و ثبات قيمت نفتخام منجر گرديد . اما تركيب عوامل بازار ، سفته بازي و ساير عوامل باعث تغيير وضعيت در سال 2004 شدند. قيمت نفتخام رو به افزايش گذاشت و ثبات بازارهاي نفت بهم خورد . نفت روز به روز بيشتر بصورت دارائي درآمد. قيمت نفت تا اواسط سال 2008 يعني تا زمان ظهور بحران مالي و ركود اقتصاد در سطح جهان به بالاترين حد خود رسيد . حمايت هاي اوپك از بخش نفت در جهت تلاش براي مهار بحران اقتصادي اهميت فراواني يافت. دومين و سومين اجلاس اوپك در كاراكاس و رياض در سال هاي 2000 و 2007 بعنوان سه محور اصلي به بازار انرژي ثبات بخشيد، به تداوم توسعه وكمك به حفظ محيط زيست منجر گرديد . و اوپك در سال 2005 به اتخاذ يك استراتژي درازمدت و همه جانبه دست يافت .

1-Organization of the Petroleum Exporting Countries

2 – هفت خواهران اصطلاحي بود كه به هفت شركت نفتي استاندارد اويل نيوجرسي ، استاندارد اويل كمپاني نيويورك (اكسان موبيل فعلي) ، استاندارد اويل كاليفرنيا ، گلف اويل و تگزاكو(شورون فعلي) گفته مي شد. اين شركت ها تا سال 1973 حدود 85% از ذخائر نفت دنيا را در كنترل داشتند.

(منبع : سايت اوپك)

کلمات جستجو شده: اوپك

نوشته های مرتبط

یک نظر برای اوپک

  1. محمد
    مرداد ۱۰, ۱۳۹۰

    kheili mamnoon az in amoozeshe ziba va kar amadetoon… be darde man ke kheili khord…

    رتبه دهید: Thumb up 1 Thumb down 2

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *