كاربرد سيستمهاي اطلاعاتي مديريت در انبارهاي نفت

بدضعیفمتوسطخوبعالی (395 از 5)
Loading...Loading...

چكيده :
سيستم هاي مديريت اطلاعاتي MIS در واقع كاربرد تكنولوژي اطلاعات است كه در اين مقاله به مفهوم سيستم هاي اطلاعات مديريتMIS را مورد بررسي قرارميدهيم وبعد از بررسي اجزاءMIS به سيستم هاي اطلاعات مديريت در حالت كلي پرداخته وتاًثيرات هوش مصنوعي وسيستم هاي كارآمد برروي اين سيستم ها مبحث ديگر مقاله مي باشد در اين مقاله بطور كلي از طريق Management Information Systemچگونه نيازمنديهاي اطلاعاتي يك سازمان بويژه شركت نفت راتحليل كرده وسپس درصددطراحي سيستم مديريت امور ٬مبتني بر كامپيوتر ٬درجهت رفع نيازمنديهاي سازمان پرداخته ودر نهايت پياده سازي وفرايند عملياتي سازي طراحي شده رامورد ارزيابي وبررسي قرار ميدهيم .
درعصري كه به آن عصر انفجار اطلاعات اطلاق مي گردد فن آوري اطلاعات وارتباطات بعنوان ابزاري كارآمد جهت تسهيل وتسريع ارائه خدمات مي باشد لذا در همين راستا دراين مقاله پيشنهاد مي گردد از فن آوري اطلاعات IT بعنوان راهكاري مناسب درجهت ازميان برداشتن معضلات اساسي ترافيك نفتكشهاي نفتي درجلوي انبارهاي نفت بوسيله سيستم اطلاعات هوشمند در جهت بررسي ميزان فرآورده هاي موردنياز جايگاهها وانبارهاي مقصد به صورت هوشمندانه وارائه مديريت اخذ الكترونيكي نوبت دهي نفتكشها موردبررسي قرارميگيرد .
واژگان كليدي: سيستمهاي اطلاعات مديريت MIS (Management Information System)٬انبارنفت٬نفتكش٬فناوري اطلاعات IT

مقدمه :
موضوع اين بحث مقاله سيستم اطلاعات مديريت مي باشد سيستم اطلاعات مديريت به معني مديريت بر پايه اطلاعات مي باشد همانطور كه ميدانيم براي مديريت نمي توانيم از دوعامل چشم پوشي كنيم 1- تكنولوژي 2- كاهش هزينه ها براي لحاظ كردن اين دو استراتژي به كاربرد سيستم هاي اطلاعات مبني بر فن آوريهاي اطلاعات وارتباطات ضروري مي باشد و در جهت تحقق اهداف سازمان ورقابت موفق ٬در محيط به شدت متغيير امروزي ٬نيازمند تدوين استراتژي هاي سازماني مناسب است يكي از استراتژي كه سازمان بايد بطور دقيق با توجه به محيط بيروني وعوامل داخلي ايجاد كند استراتژي تكنولوژي است استراتژي تكنولوژي بكارگيري ٬توسعه ونگهداري دانش وتكنولوژي سازمان است اگر چه تكنولوژي عامل بسيار مهم در موفقيت سازمان به شمار مي رود ولي به تنهايي كافي نيست همانا سازماني موفق است كه استراتژي تكنولوژي را در راستاي استراتژي هاي ديگر سازمان كه شامل توليد ٬نيروي انساني ٬هزينه ٬وقت و…مي شود تدوين كند .
مديران امروز ٬با انبوهي اطلاعات روبرو هستند .اطلاعاتي كه به عنوان داده هاي سيستم بايستي پردازش گرديده وقابل فهم ٬تمييز ونگهداري وبازيابي گردد . از طرف ديگر سيستم هاي مديريت وابزارهاي كنترل درطول زمان تغييرات زيادي پيدا كرده اند .درحال حاضر كنترل ازطريق نرم افزارها صورت ميگيرد مجموعه دانشها وآگاههيهاي تخصصي بسيار رشد كرده است و سيستم هاي نرم افزاري مي تواند هر نوع اطلاعاتي را از طريق شبكه هاي الكترونيكي بدست آورد وبه عنوان سيستمي كارآمد مورد استفاده قرار گيرد .
به منظور برنامه ريزي وتوسعه يك سيستم اطلاعاتي كه پاسخگوي نيازمنديهاي كاربران مي باشد متخصص MIS بايستي با ساختار سازماني ٬اهداف ٬عمليات (شامل روالهاي چرخش اطلاعات ميان پروسه ها ) وبا چگونگي برقراري ارتباط موثر با كاربران آشنا بوده وسيستمي طراحي كند كه فعاليتهاي كاربر را تحت پوشش قرار دهد .
همچنين متخصص MIS بايستي همواره در زمينه تكنولوژي هاي اطلاعاتي به روز بوده ٬ تا بتوانند در انتخاب تكنولوژي مناسب در جهت پياده سازي سيستم هاي كامپيوتري مورد نياز تصميم بگيرند .
سيستم :
سيستم گروهي از عناصر مي باشد كه به خاطر خواسته مشترك رسيدن به يك هدف با هم تركيب مي شوند .مثلاًدرشركت نفت ٬منابع انساني ٬رايانه اي واطلاعاتي براي رسيدن به هدف مشترك كه همان ارائه اطلاعات به كاركنان يا مديران آن شركت مي باشد با هم تركيب مي شوند . در هر سيستمي 5مولفه ورودي ٬خروجي ٬پردازش ٬مكانيسم كنترل ودر نهايت اهداف وجود دارند . و حركت سيستم بطوري است كه ورودي به خروجي تبديل ميشود .در اين مكانيسم كنترل ٬ فرايند پردازش را براي اطمينان از رسيدن به اهداف سيستم زير نظر قرار مي دهد مكانيسم كنترل توسط حلقه چرخشي به جريان منابع متصل ميشود . بطوريكه حلقه اطلاعات را از ورودي سيستم كسب ميكند وآن را براي مكانيسم كنترل قابل دسترسي قرار ميدهد . مكانيسم كنترل علائم چرخشي را با اهداف تطبيق داده ومنجر به علائمي به عنصر در خروجي ميشود تا وقتي كه سيستم لازم است عملياتش را تغيير دهد . وقتي سيستم ما يك مركز اطلاعاتي چون بارگيري نفتكشهاي انبار نفت مي باشد ورودي ها ٬ اطلاعات نفتكشها ٬فرآورده هاي موجود در انبار و…مي باشند وفرايند ارسال به انبارهاي مقصد وارسال به جايگاهها و…را به خروجي ٬تبديل مي كند . مكانيسم كنترل در اينجا يك شخص حقيقي است كه آن ارتباط ميان اين مراكز خدمات فني و مجموعه سازي و خدمات عمومي را بعهده دارد . هر سيستمي ميتواند عمليات خود را كنترل كند . يك سيستم بدون مكانيسم كنترل يك سيستم حلقه باز ناميده ميشود .

چرخه سيستم :
چرخه حيات سيستم شامل مراحل ذيل مي باشد : برنامه ريزي ٬تحليل ٬طراحي ٬اجرا ٬به كاربردن دوره حيات يك سيستم مستلزم گذر از مراحلي است كه هريك به فعاليتهاي مديريتي نياز دارد . سيستم ممكن است به دلايل فني يا ساير اشتباهات يا عدم مطابقت با تغيير محيط كمتر مفيد و موثر واقع شود . همچنين احتمال دارد زماني كه براي يك سيستم جديد برنامه ريزي ميشود نقايص زيادتر گردد . مرحله نهايي دوره حيات يك سيستم جايگزيني آن است كه طول حيات هريك از اين مراحل در سيستم ها متفاوت است . البته قابل ذكر است چون كه امروزه اكثر سيستم ها بصورت رايانه اي طرح ريزي ميشوند ورشد رايانه وفن آوريها و اطلاعات وارتباطات زياد است دوره حيات سيستم هاي رايانه اي نسبتاً كوتاه مي باشد .اصل اساسي تجزيه وتحليل يك سيستم و طراحي ٬عبارت است از تشخيص نياز يك سيستم به تجديد نظر و يا جانشيني آن و اصل دوم سلسله مراتب واولويت و آمادگي جا نشين سازي سيستم قبلي است .

اطلاعات :
براي فهم واقعي معني اطلاعات و عدم اختلاط آن با داده ها ما ابتدا تعريفي از اين دورا ارائه مينماييم : داده ها شامل واقعيتها واشكالي هستند كه براي كاربر ٬بي معني مي باشند . وقتي كه اين داده ها پردازش شدند تبديل به اطلاعات ميشوند . پس اطلاعات ٬داده هاي پردازش شده يا داده هايي با معني مي باشند تبديل داده ها به به اطلاعات توسط يك پردازنده اطلاعات انجام ميشود . پردازنده اطلاعات يكي از عناصر كليدي سيستم ادراكي است . پردازنده اطلاعات ميتواند شامل عناصر رايانه اي ٬عناصر غير رايانه اي يا تركيبي از آن دو باشد . اطلاعات درسيستم ها به صورت ذيل مي باشد 1- دستيابي اطلاعات محيط عملكرد مديريت 2- روشهاي ذخيره اطلاعات جهت عملكرد سيستم هاي عامل 3- روشهاي انتقال اطلاعات و نحوه ايجاد ارتباط وذخيره سازي و بازيابي
ابتدا بايد دريك سازمان يا شركت نيازهاي اطلاعاتي سازمان يا شركت رايافته سپس به فراهم آوري وجمع آوري اطلاعات بپردازيم مدير آشنا به اطلاعات مي داند كه اطلاعات بايد ازقبل استفاده تاًييد شود يعني درستي ودقت آن كنترل شود .آشنايي با اطلاعات در نهايت منجر به استفاده از اطلاعات در حل مسائل است دانش اطلاعات ماوراي دانش رايانه اي و استفاده از اطلاعات ايجاد شده از طريق رايانه است .

سيستم هاي اطلاعاتي :
سيستم هاي اطلاعاتي يعني سيستم هايي كه به كمك ابزارهاي رايانه اي و فن آوري اطلاعات به گردآوري اطلاعات وپردازش سيستم ها مي پردازد بايد توجه داشت كه سيستم هاي اطلاعاتي با مديريت اطلاعات تفاوت دارد بطوريكه سيستم هاي اطلاعاتي در خدمت مديريت اطلاعات تحت عنوان سيستم هاي اطلاعات مديريت قرار گرفته و از آن استفاده ميشود سيستمهاي اطلاعاتي بعنوان گردآوري ٬ذخيره ٬پردازش و استفاده از اطلاعات است كه اين مساله به نرم افزار و يا سخت افزار محدود نميشود . بلكه اهميت انسان وهدفهايش را در استفاده از فن آوري ٬ارزشها و معيارهايي كه دراين انتخاب به كار مي رود ٬همچنين ارزيابي نهايي از اينكه اين ابزار وسيله اي براي رسيدن به هدفهايش بوده يا خير رادر بر ميگيرد . در صورتي كه هدف از مديريت اطلاعات ارتقاي كارآيي سازمان يا شركت از طريق تقويت تواناييهاي آن براي برآورد نيازهاي دروني وبروني آن دريك وضعيت فعال و پويا ميباشد .
همانطور كه ذكر شد توسعه رايانه ها چه از بعد سخت افزاري و چه از بعد نرم افزاري نقش بسزايي در توسعه سيستمهاي اطلاعاتي براي پردازش اطلاعات فراهم ساخت ومتخصص اطلاعات مي تواند مساعدتهاي را در هر مرحله از فرايند حل مساله انجام دهند وقتي مسائل شناسايي شدند متخصصين اطلاعات ميتوانند براي درك آنها به استفاده گران كمك نمايند . متخصصان اطلاعاتي كه كار آنها ارائه خدمات اطلاعاتي است شامل واحدهايي چون تحليل گر سيستم ها ٬مديران ٬پايگاه ٬داده متخصصان شبكه ٬برنامه نويس ها واپراتورها مي باشند .
1- تحليل گر سيستم ها : شخصي كه با استفاده گر ٬كار ميكند تحليل گر سيستم هاست تحليل گر سيستم ها به استفاده گر در شناسايي ودرك مساله كمك نموده وسپس راههاي مختلف حل مسائل را مورد توجه قرار مي دهد .
2- مديران پايگاه داده : مدير پايگاه اطلاعات مسئول ايجاد حفظ پايگاه اطلاعات است بطوركلي كار با كاربران وتحليل گران سيستم ها در ايجاد پايگاههاي داده اي كه شامل داده هاي مورد نياز براي توليد اطلاعات كاربران مي باشد جزءوظايف مديران پايگاههاي داده مي باشد . يك پايگاه داده يك مجموعه يكپارچه از داده هاي رايانه اي است كه طوري سازماندهي وذخيره شده اند كه عمل بازيابي را تسهيل كند اين يكپارچگي منطقي ركودها درچندين فايل مفهوم پايگاه داده ناميده ميشود . نرم افزاري كه يكپارچگي منطقي را در پرونده ها ايجاد وحفظ مي كند چه بصورت آشكار ياپنهان ٬سيستم مديريت پايگاه داده ناميده مي شود .
3- متخصصان شبكه : مدير شبكه ٬مدير كارشناس در زمينه تخصصي ارتباطات اطلاعات است وسخت افزار ونرم افزار مورد نياز را پبشنهاد مي دهد . مدير شبكه :اجرا ونگهداري سيستم ها را نيز هدايت مي كند متخصصان شبكه با تحليل گران سيستم ها و كاربران براي تاًسيس شبكه ارتباطات داده ها كه منابع رايانه اي گسترده سازمان را به هم وصل ميكند كار ميكنند . مهارتهاي متخصصان شبكه تركيبي از زمينه هاي رايانه وارتباط از راه دور مي باشد . همه وسايل ارتباطي ورايانه اي متصل به هم يك شبكه ناميده مي شوند .
4- برنامه نويس ها : برنامه نويس شخصي است كه مستندات تحليل گر سيستم ها را به عنوان يك راهنما به كار گرفته ودستورات برنامه كه باعث انجام عمليات لازم توسط رايانه مي شود را تهيه مي نمايد
5- اپراتورها : اپراتورها تجهيزات را كنترل مي كنند واداره تجهيزات رايانه اي به عهده آنها مي باشد .

سيستم اطلاعات مديريت :
سيستم اطلاعات مديريتي به مجموعه عناوين وابزاري اطلاق مي شود كه اطلاعات مورد نياز مديران سازمان را در زمينه ها و حيطه هاي مسئوليت حرفه اي آنان ٬بادقت ٬در زمان مناسب وشكلي مطلوب فراهم مي كند .
سيستمهاي اطلاعات مديريتي MIS سيستمهاي اطلاعاتي عموماً مكانيزه اي هستند كه در داخل سازمانها به كار مي روند وشامل تمام كانالهاي اطلاعاتي و ارتباطات آن سازمان ميشوند . يك سيستم اطلاعاتي شامل تمام المانهايي است كه درجمع آوري داده ها وتغيير وانتشار اطلاعات نقش دارند ومعمولاً در برگيرنده سخت افزار ٬نرم افزار ٬افراد ٬كانالهاي ارتباطات وخود داده ها واطلاعات است .عمليات اين سيستم شامل جمع آوري داده ها ٬پردازش داده ها وتبديل داده هاي خام به اطلاعات ارزشمند ٬ذخيره وبازيابي داده ها واطلاعات وتوليد خروجي هايي نظير گزارشات مديريتي ميباشد .
MIS كنترل وبازسازي اطلاعات را از دنياي محيطي و عمليات داخلي سازمان بعهده دارد بطريقي كه با سازماندهي وانتخاب داده ها اطلاعات لازم را جهت اتخاذ تصميم ٬برنامه ريزي وكنترل براي مديران آماده سازد سيستم اطلاعاتي مديريت ناميده ميشود. سيستمهاي اطلاعاتي مديريت تغييرات در عمليات وفعاليتها ووظايف شركتهاي دنيا به شرح ذيل است 1- مديريت متمركز وتكيه بر محورهاي تمركز اطلاعات وبهره گيري از فن آوري پيشرفته 2- طراحي اطلاعات وارائه گزارشات لازم مورد نياز براي اتخاذ تصميم مديريت ٬برنامه ريزي وكنترل سازمان 3- طراحي سيستم اطلاعات مديريت با تكيه بر كنترل و سيستم هاي اطلاعاتي مديريت كنترل پروژه ها ونتايج حاصل از اين مفاهيم ٬MISيا سيستمهاي اطلاعاتي مديريت ناميده مي شوند . كه ميتواند تصاويري از مغايرتها وانحرافات از برنامه هاي تعيين شده را نيز آشكار سازد چنين اطلاعاتي از طريق تهيه گزارشات مديريت در قالبها وتصاوير منطقي وقابل تعبير وتفسير و تجربه وتحليل در اختيار مديريت قرار مي گيرد .

گاهي راه اندازي MISدر شركت موجب ترس كاركنان و حتي مديران مي شود مديريت شركت ميتواند با اجراي تدابير زير از ترس كاركنان بكاهد :
1- استفاده از رايانه به عنوان يك وسيله ارتقاي شغلي با دادن كارهاي تكراري خسته كننده به رايانه ودادن كارهايي كه تواناييهاي آنها را به چالش بر مي انگيزد
2- استفاده از ارتباطات رسمي براي حفظ آگاهي كاركنان از توجيهات شركت
3- ساخت يك رابطه مطمئن بين كاركنان ٬متخصصان اطلاعاتي ومديريت
4- اهداف شركت را در راستاي نيازهاي كاركنان مشخص كنند

تاًثير هوش مصنوعي برروي سيستم هاي اطلاعات مديريت :
تعاريف هوش مصنوعي درجدول 1-1 نشان داده شده است اين تعاريف در دو بعد اصلي متمايز مي شوند آنهايي كه در بالا هستند به پردازش فكري و استدلالي پرداخته و پاييني ها بر پردازش رفتاري متمركز شده اند همچنين تعاريف سمت چپ بيانگر ارائه انساني است وآنهايي كه در سمت راست هستند مفهوم ايده آل هوشمندي را بين مي كنند كه ما آن را عقلاني بودن مي ناميم .
تعاريف هوش مصنوعي جدول 1-1
:Charniak MC Dermottمطالعه تواناييهاي ذهني از طريق مدلهاي كامپيوتري
Winston:مطالعه محاسبات كه آن را قادر سازد تا درك واستدلال وعمل كنند Havgand:كشش جديد هيجان انگيز براي ساختن كامپيوترهايي كه فكر كنند ٬ماشين هايي با قدرت تفكر وبه حس كامل
Bellman: عملياتي كه با اعمال تفكر انسان نظير تصميم گيري ٬حل مسئله ٬يادگيري مربوط مي شوند
Shalkoff:حيطه اي از مطالعه كه رفتار هوشمند را تحت عنوان فرآيندهاي كامپيوتري شرح داده و مورد رقابت قرار دهد
Luger&Stubbfield:شاخه اي از علم كامپيوتر كه با اتوماسيون رفتار هوشمند مربوط ميشود Kurzweil : هنر خلق ماشين هايي كه توانايي انجام عملياتي داشته باشند كه آن عمليات توسط انسان نياز به هوشمندي داشته باشند
Rich&Knight : مطالعه برروي چگونگي ساخت كامپيوترهايي كه كارها را در هر لحظه بهتر از انسان انجام دهند .

برنامه ريزي كامپيوتري برروي سيستم ها كار زيادي مي برد :
1- پردازش زبان طبيعي (Natural language processing)تا قادر به محاوره به زبان انگليسي (يا زبان انسان ديگر)گردد.
2- بازنمايي دانش (Knowledge representation)تا اطلاعات توليد شده قبل يا در حين آزمون را ذخيره سازد
3- استدلال خودكار (Automated reasoning)تا از اطلاعات ذخيره شده براي پاسخ به پرسش ها استفاده كرده ونتايج جديدي را استخراج كند
4- يادگيري ماشيني (Machine learning) تا خود را با شرايط تازه وفق دهد و الگوها را كشف وبرون ريزي كند .
هوش مصنوعي فعاليت ايجاد توانايي در ماشين هايي چون رايانه ها جهت نمايش گذاردن رفتار هوشمندانه است كه در انسانها مشاهده ميشود هوش مصنوعي نشان دهنده پيشرفته ترين كاربرد رايانه تا به امروز بود كه تلاش مي كند تا بعضي انواع منطقي انساني را تقليد كند . يك زير مجموعه اصلي هوش مصنوعي سيستم هاي خبره هستندسيستم خبره يك برنامه رايانه اي است كه به صورت يك انسان خبره عمل نموده و استفاده گر را در نحوه حل يك مساله راهنمايي ميكند مفهوم سيستمهاي خبره براين فرض استوار است كه دانش متخصصين درحافظه رايانه ضبط و در دسترس كساني كه به كار برد آن دانش نياز دارند قرار گيرد . يك سيستم اطلاعات مديريت شامل برنامه هايي است كه منعكس كننده چگونگي اعتقاد يك مدير در حل يك مساله مي باشد . دريك سيستم خبره ٬از طرف ديگر فرصتي براي تصميم گيريها پيش مي آورد كه از قابليتهاي مدير افزونتر است تمايز ديگر سيستم خبره و سيستم اطلاعات مديريت توانايي سيستم خبره در توصيف نحوه استدلال جهت نيل به يك راه حل خاص است .
مزيت اصلي يك سيستم هوشمند توانايي آن دربهبود عملكرد شخص مدير در يك قلمرو ومساله خاص است رايانه مي تواند دانش مورد نياز براي حل مساله را با سرعت الكترونيك بكار برد .اين توانايي به مدير به دو شيوه بهره مي رساند اول: براي مدير امكان پذير مي سازد تا به فعاليت حل مساًله كه سابقاً غير ممكن بود مبادرت نمايد نفع دوم : افزايش سرعت آن است كه مدير را از ساير فعاليتها آزاد مي سازد .رايانه مانند شخص داراي ايام خوب و ايام بد نمي باشد هنگامي كه استدلال كردن در داخل رايانه برنامه نويسي مي شود مدير مي داند كه همان فرآيند حل براي هر مساله اي دنبال خواهد شد . با اين مشخصات سيستم هوشمند دو محدوديت عمده دارد اول اينكه علم متناقض را نمي تواند كنترل نمايد دوم اينكه نمي تواند مهارتهاي غير استدلالي را به عنوان مشخصه شخص حل كننده بكار ببرد .

شرکت حمل و نقل FedEx :
شرکت حمل و نقل FedExدر سال 1973 توسط فردی کار آفرین به نام فرد اسمیت بنیان گذارده شد .در حال حاضر این شرکت با دارا بودن زیر ساخته های فیزیکی و مجازی کاملا” یکپارچه حمل و نقل 24 ساعتی را به تمام نقاط دنیا انجام می دهد شرکت مذکور یکی از پر ازدحام ترین مراکز پردازش داده در دنیا را اداره می کند حجم تخمینی مبادلات اطلاعاتی این شرکت ، مدیریت روزانه بیش از صد میلیون درخواست برای بیش از 3000 پایگاه داده و بیش از 500000 فایل بایگانی می شوند . این شرکت هم چنین به عنوان یکی از بزرگترین شبکه های آنلاین سرویس دهنده و یا سرویس گیرنده را اداره می کند
شرکت حمل و نقل FedEx به دلیل فشارهای ناشی از تورم رو به رشد و رقابت جهانی توسعه پیدا کرد .این فشارها موجب ایجاد تقاضای بیشتر برای تسریع در ارایه خدمات با هزینه کمتر و با کیفیت بالاتر شد اینترنت بستری قابل دسترس و کم هزینه فراهم نمود که این شرکت امکان توسعه جغرافیایی و خدمات رسانی را افزایش دهد
نرم افزاری که این شرکت استفاده می کند برنامه ای تحت وب است که ابزارهای حمل و نقل الکترونیکی را نیز به همراه دارد .این نرم افزار به مشتریان توانایی رد یابی موقعیت محموله را از طریق وب سایت شرکت می دهد

راه حل های سخت افزاری و نرم افزاری شرکت حمل و نقل FedEx:
1- Power ship mc FedEx (سیستم سخت افزار و نرم افزار چندین حمل)
2- ship manager server FedEx ( یک سیستم ارائه معاملات با سرعت بالا و قابلیت اعتماد عالی به طور متوسط هر 8 تقاضا در هر ثانیه را اجازه می دهد )
3- API ship FedEx (که برنامه مبتنی بر اینترنت جهت سفارشات )
4- FedEx Net –return (یک سیستم مدیریت اقلام برگشتی مبتنی بر وب )
این زیر ساخت ها در حال حاضر به عنوان زنجیره FedEx
شناخته شده است. هنگامی که یک مشتری سفارش می دهد
سفـارش به سرور شرکت فرستاده می شود اطلاعات مربوط
به سفارش مشتری به کامپیوتر تاجران ارسال می شود و بعد
یک پیام به تاییدیه دریافت سفارش بمشتری ارسال می شود
بعدازاینکه سفارش تایید شد سفارش به یک پردازنده مرکزی
فرستاده می شـود و بدین ترتیب سیستم مدیریت انبار فعـال
می گردد . سیستم موجودی انبار به روز شده و فرآیند حمل
آغاز می شود در طول تمامی مـراحل کار، مشتری، تاجـر و
کارکنان شرکت حمل ونقل می توانند در هر زمان وضعیت سفارش و یا تحقق و یا انجام آن را از طریق وب سایت مربوط پیگیری نمایند.شكل 1-1نمايي از زنجيره سفارش مي باشد
كاربرد فن آوري اطلاعات در سيستم هاي اطلاعاتي مديريتي در انبارهاي نفت:
حمل ونقل نفتكشها همواره به عنوان شاخص بسيار مهم مورد توجه ويژه قرارگرفته است درعصري كه به آن (عصر انفجار اطلاعات ) اطلاق مي گردد فن آوري اطلاعات وارتباطات بعنوان ابزاري كارآمد براي متخصصين گوناگون ٬موجب تسهيل وتسريع ارائه خدمات را فراهم نموده است . در همين راستا سعي برآن شده تا از فن آوري اطلاعات IT بعنوان راهكاري مناسب در جهت از ميان برداشتن معضلات اساسي ترافيك بهره جسته و مشكلات آنرا به حداقل ممكن كاهش دهند و در اين مقاله سعي برآن است تا اندكي از كاربردهاي ITتشريح شود .
در سالهاي اخير جوامع پيشرفته به بهره جويي ازامكاناتي كه امروزه بعنوان ره آوردهاي ITشناخته ميشود با ايجاد سيستمهاي هوشمند يك زير ساخت مطلوب ومناسب جهت تحقق و دستيابي به اهداف متخصصين فراهم شده است .مديريت وبرنامه ريزي دقيق وكارآمد در ترددنفتكشها ٬استفاده بهينه از منابع ٬كاهش صدمات و افزايش ايمني وآرامش ٬كاهش هزينه و اثرات نامطلوب زيست محيطي ٬كاهش مصرف انرژي و تاًخيرهاي ناخواسته ودر نهايت جلب رضايت كاربران همواره از مقاصد سيستمهاي هوشمند برشمرده مي شوند .
در همين راستا ميتوان بصورت دقيقتر ٬مهمترين عملكردهارا چنين برشمرد :
– مديريت وبهينه سازي جريان ترافيك وروانسازي حركت نفتكشها در پاركينگ انبارهاي نفت
– مديريت وكنترل حوادث
– مديريت اخذ الكترونيكي عوارض ٬نوبت دهي نفتكشها و هزينه پاركينگ و…
– مانيتورينگ وكنترل نفتكشها
– مديريت ونوآوري پيشرفته
– مديريت وقت
روشن است كه هريك از موارد مذكوربدون بهره جويي از ره آوردهاي IT قابل دستيابي وانجام نبوده است
در حال حاضر با تعريف دقيق عناصر شكل دهنده (مساله ) و (راه حل ) آغاز ميكنيم ويك مثال براي نمايش اين تعاريف ارائه خواهيم داد سپس الگوريتم جستجوي همه منظوره را تشريح مي كنيم كه براي حل اين مساله به كار مي روند ومزاياي هركدام را مقايسه مي كنيم
مساله : نوبت دهي وتوزيع بار نفتكشهاي نفتي در جلوي انبارهاي نفت
راه حل : استفاده از سيستم هاي اطلاعات هوشمند در جهت بررسي ميزان فرآورده هاي مورد نياز جايگاهها و انبارهاي مقصد به صورت هوشمندانه وارائه مديريت اخذ الكترونيكي نوبت دهي نفتكشها
ابتدا جهت رفع حل مساله بعنوان مثال به نحوه عملكرد بارگيري نفتكشها در انبار نفت كرمان مي پردازيم
انبار نفت كرمان کليه عمليات فروش و انباردر آن انجام مي‌شود. در اين منطقه امكان تأمين سوخت از طريق ارسال مستقيم، تداركاتي و انحراف محمولات رسيده ميسر است.

ارسال مستقيم:
به منظور تسريع عمليات سوخت رساني و کاهش هزینه حمل ونقل و توقف بيهوده نفتكشها و استفاده بهينه از توان حمل و نقل موجود، روش ارسال مستقيم اجرا مي‌گردد.
در اجراي اين روش نواحي براي مشتريان خود حواله فروش صادر و از مبادي تأمين درخواست ارسال مستقيم براي مشتريان مذكور مي‌نمايند. در صورتي كه در ارسال اين روش مشكل اختلاف ظرفيت نفتكشها وجود داشته باشد ناحيه نسبت به افتتاح حساب تايپ 94 اقدام و مبالغي حداقل معادل ظرفيت تقريبي يك نفتكش‌را از مشتري دريافت و به حساب بستانكار مشتري منظور مي‌نمايند. سپس طي ليستي مقادير درخواستي را به انبار مبداء اعلام و پس از ارسال فراورده به صورت ارسال مستقيم، اقدام به صدور حواله و سياهه فروش نموده و سياهه فروش مربوطه را به حساب بدهكار مشتري منظور مي‌نمايد.
انبارهاي مبداء بايستي ارسالهايي خود را اعم از تداركاتي و ارسال مستقيم حداكثرروزبعد با ارسال فايل از طريق مودم و خط تلفن ويا ارسال گزارش از طريق فاكس به نواحي مربوطه اعلام نمايند و نواحي مقصد نيز مؤظفند به محض اعلام مبدأ، نسبت به رسيد محموله ها اقدام و با حواله‌اي كه قبلاً صادر شده و يا همزمان صادرمي نمايند، اقدام كنند. در اجراي اين عمليات نيازي به نسخه‌ بارنامه نبوده ومشخصات بارنامه را از فايل و يا گزارش مبدأ دريافت خواهند نمود. جهت سهولت كار،امكان صدورحواله تجمعي(يك حواله درمقابل چندبارنامه)براي مشتريان پرمصرف درسيستم ايجادگرديده است.
عمليات انبار كرمان
عمليات انبار كرمان به صورت مكانيزه انجام مي‌گيرد. و براي اين امر تعريف جداول پايه و تكميل آنها لازم است، جداول پايه كمك مي‌كند كه كار بر بسياري از اطلاعات را از جداول مذكور انتخاب نمايد و مجبور به تايپ آنها نباشد.
1- جدول تعريف مخازن انبار: تعريف مخازن موجود در انبار اعم از هوائي، زيرزميني و پايه‌بلند
2- جداول اندازه‌گيري مخازن: اين جداول مطابق اندازه‌گيري مخزن در سيستم تعريف مي‌شود. بدون تعريف مخزن و اندازه‌گيري موجودي آن امكان تعريف مخازن فعال براي بارگيري و يا تخليه وجود ندارد و بدون تعريف مخازن فعال بارگيري و يا تخليه امكان صدور پروانه بارگيري و تخليه وجود نخواهد داشت.
3- جدول تعريف انبار و يا نواحي مقصد: كليه انبارها و نواحي مقصد كه فرآورده به آنها و يا مشتريان مربوطه ارسال خواهد شد، تعريف مي‌شود.
4- جدول فرآورده‌ها:نام فرآورده ،شماره رمز فرآورده و واحد (لیتر –کیلو –عدد)برای فرآورده هایی که مورد رسید و ارسال قرارخواهند گرفت تعریف می شود .
5- جدول پيمانكاران: يكي از سه منوي زير مجموعه منوی حمل و نقل مي‌باشد، كه شماره پيمان، نام پيمانكار، نوع پيمان و شماره نفتكشهاي تحت پيمان تعريف مي‌شود.
6- جدول وسايل حمل فرآورده: يكي از سه منوي حمل و نقل مي‌باشد، با استفاده از اين منو، شماره شهرباني وسيله حمل، شماره سريال و نام شهرستاني كه پلاك وسيله توسط آن صادر شده، ظرفيت، شماره پيمان، تاريخ اعتبار كارت اندازه‌گيري نفتكش تعريف مي‌شود.
7- جدول رانندگان: سومين منوی حمل و نقل است، كه در آن اطلاعات مربوطه به هر يك از رانندگان شامل نام و نام‌خانوادگي، شماره گواهينامه، تاريخ اعتبار كارت تردد به تأسيسات شركت، شماره نفتكش، شماره پيمان مربوط به رانندگاني كه وسيله حمل آنرا در سيستم تعريف نموده‌‌ايم، در سيستم وارد مي‌كنيم.
8- جدول شماره سريال بارنامه‌ها و حواله‌ها: به منظور كنترل لازم، به ويژه جهت پرداخت كرايه حمل محمولات، هر يك از مناطق جهت صدور بارنامه و حواله فروش داراي شماره سريال خاصي هستند تا ضمن جلوگيري از تكرار شماره سريال در مناطق مختلف كشور، بتوان با بررسي شماره سريال محل صدور بارنامه يا حواله را معين نمود.
9- جداول ليست سياه: اين منو داراي سه منوي زيرمجموعه شامل پيمانكار، رانندگان و نفتكشها مي‌باشد. كه با اعلام كميته رسيدگي به تخلفات توزيع و فروش منطقه و يا اعلام حراست در اين جداول وارد مي‌شوند. سيستم از تحويل بار به پيمانكاران، رانندگان و نفتشكهائي كه در اين جدول تعريف شده‌اند جلوگيري خواهد نمود.
10- جدول مشتريان: اين منوشامل سه زيرمجموعه مشتريان محلي،مشتريان ارسال مستقيم وجايگاه‌هاي شركتي مي‌باشد.
11- جدول ضرايب مصححه:اين جداول باراهنمايي مسئولين سرويسهاي صنعتي وكنترل كيفيت مناطق تكميل میگردد.
12- جدول كسري مجاز راه و انبار: اين جدول بر مبناي مقررات شركت توسط برنامه‌نويس تكميل مي‌گردد.
13- جدول تعيين درجه حرارت و وزن مخصوص: درجه حرارت نفتكشهاي بارگيري شده و وزن مخصوص هر يك از فرآورده‌ها توسط اندازه‌گيري تعيين و درجدول مذكور تعريف مي‌شود اين درجات ملاك عمل سيستم جهت محاسبه 60 درجه و وزن محموله خواهد بود.
12- جدول تداركات: سهميه تداركاتي براي كليه نواحي توسط اداره كل تداركات فرآورده‌هاي نفتي به تفكيك هر فرآورده و با تعيين مبدأ تأمين، تهيه و در اول هر ماه به مبادي تأمين و نواحي مقصد اعلام مي‌گردد. هر يك از انبارهاي تأمين كننده بايد برنامه مربوط به خود را در جدول تداركات سيستم مكانيزه عمليات انبار تعريف بنمايد. اين جدول مقادير ارسالي هر انبار را به مقاصد مختلف كنترل خواهد نمود.

محاسبه سرک وکسری
* ثبت کلیه بارنامه های رسیده با تمام جزئیات * درپایان هرروز عملیات روزانه انبار بشرح زیر در این دفتر ثبت می شود
جمع مقادیر تحویلی – جمع مقادیر رسیده + موجودی اول وقت = موجودی پایان وقت
از مقایسه مقدار فوق با مقدار موجودی واقعی سرک و کسری مخازن تعیین می شود .
دریافت فرآورده :
رسید فرآورده به انبار نفت منطقه به دو طریق صورت می گیرد .
• دریافت فرآورده از نفتکش جاده پیما
• دریافت فرآورده از خط لوله
ابتدا بصورت خلاصه در مورد نحوه مراجعه يك نفتكش به انبارهاي نفت مي پردازيم نفتكش بعد از اعلام آمادگي جهت حمل وبارگيري فرآورده هاي نفتي كه ازطريق درخواست كتبي خود به انبار نفت مي باشد جهت مراحل اوليه كار به واحد حمل ونقل مراجعه نموده واين واحد مكاتبات خود را به تهران وواحدهاي خدمات مهندسي وايمني وآتش نشاني كه به ترتيب در خصوص صدور كارت اندازه گيري جهت تعيين ظرفيت نفتكش و دريافت برگه اندازه گيري و صدور كارت صحت سلامت راننده(عدم اعتياد و…)وارائه كلاسهاي ايمني به رانندگان و…مي باشد انجام مي دهد در اين مرحله كارت ورود به انبار جهت نفتكش صادر شده ونفتكش جهت بازرسي اوليه به واحد كنترل كيفيت مراجعه مينمايد
1- مراجعه نفتكش به شركت نفت اعلام آمادگي نفتكش جهت بارگيري فرآورده هاي نفتي
2- مراجعه نفتكش به حمل ونقل جهت پذيرش وتاييد در ليست مربوطه
3- مراجعه نفتكش به واحد خدمات مهندسي صدور كارت اندازه گيري جهت تعيين ظرفيت نفتكش و دريافت برگه اندازه گيري
4- مراجعه نفتكش به واحد ايمني وآتش نشاني صدور كارت ايمني جهت صحت سلامت راننده
5- مراجعه نفتكش به واحد كنترل وكيفيت تاًييد نفتكش مبني بر قابل بارگيري بودن
لازم به ذكر است كه در انبارهاي نفت مراجعين رانندگان به دو صورت مي باشد ابتدا رانندگاني كه براي اولين بار در انبارهاي نفت جهت بارگيري اقدام مي نمايند در منطقه كرمان نفتكش مذكور پس از مراجعه به پايانه بار جهت نوبت دهي اقدام مينمايد وراننده نفتكش با بهمراه داشتن برگه تاييديه به مقصد و برگه نوبت دهي جهت بارگيري به انبار نفت مراجعه مينمايد لازم به ذكراست كه دراين مرحله نفتكش به جمع نفتكشهايي مي پيونددكه جهت بارگيري نيازي به مراجعه به پايانه بار ديگر نداردوهمچنين نحوه بارگيري نفتكشهاي طرف قرارداد با شركت ملي پخش فرآورده هاي نفتي و آزاد كاملاً متفاوت ميباشد لذا باعث مشكلات در توزيع بار به مناطق ٬نواحي وجايگاهها ميگردد.

* مراحل اجرایی دریافت فرآورده از نفتکش : (چرخه u )
1- نوبت دهی
2- توزیع بار : زمانی که نوبت راننده فرا رسید به این واحد مراجعه می کند و مسؤول توزیع بار موظف است موارد زیر را کنترل نماید .
کنترل گواهینامه اندازه گیری نفتکش به منظور تطبیق ظرفیت مجاز نفتکش با مقدار فرآورده بارگیری
مطابقت مندرجات بارنامه با دفترچه کارکرد نفتکش
صدور یکی از مجوزهای بارگيري، تخليه، تكميل ظرفيت و انحراف، تخليه و بارگيري ویا شستشوی نفتكش
3- حراست : مسئول حراست دروازه ورودی انبار نفت پس از بازدیدهای ایمنی و حراستی نفتکش ،کلیه نسخ بارنامه را کنترل می نماید و در صورت بلامانع بودن ورود از نظر ایمنی و حراستی پشت نسخه اصلی بارنامه را ممهور نموده و اجازه ورود به نفتکش داده می شود .
4- بازرسی دروازه ورودی انبار نفت : مسؤول بازرسی دروازه ورودی پس از اخذ کلیه نسخ بارنامه و فرم پروانه تخلیه و دفترچه کارکرد نفتکش از راننده و اطمینان از صحت آنها و سالم بودن پلمپ ها و مشاهده مهر حراست اجازه ورود نفتکش به انبار را صادر می کند .
5- کنترل کیفیت : کنترل کیفیت انبار ضمن تعیین وزن مخصوص محموله باید از آن نمونه گیری و کیفیت آن را تایید نماید و در صورتی که فرآورده مورد تایید بود فرم پروانه تخلیه آن را ممهور نموده و مخزنی را که محموله باید در آن تخلیه شود مشخص نماید تخلیه : بعد از اندازه گیری حجم محموله توسط کارگر اندازه گیري و کنترل سیستم اتصال به زمین نفتکش در صورت عدم کسری، فرآورده تخلیه می شود . اگر کسری غیر مجاز باشد باید صورت مجلس نشتی های غیر متعارف تنظیم گردد و روی کلیه نسخ بارنامه عنوان شود که صورت مجلس ضمیمه است که در هنگام محاسبه نرخ حمل ، مبلغ جریمه متعلقه به کسری غیر مجاز از کرایه حمل کسر گردد .
به طور مثال نوبت دهي وتوزيع بار نفتكشها درپاركينگ انبار هاي نفت بعنوان يك مساله مهم ترافيك همواره مطرح مي باشد براي ارائه بهترين روش جهت راه حل مساًله چندين مرحله را با هم مرور ميكنيم ابتدا خلاصه نحوه عملكرد يك سيستم را شرح مي دهيم راننده نفتكشها پس از مراجعه به مكان مر بوطه (پاركينگ واستراحتگاه رانندگان نفتكشها ) اطلاعات مربوطه شامل شماره شهرباني (پلاك نفتكش ) ٬فرآورده قبلي حمل شده نفتكش ٬ اعلام نياز مناطق و جايگاهها و…را وارد نموده وسيستم هوشمند جهت پردازش واخذ تصميم توسط ابزارهاي ارتباطي همچون فيبرنوري يا بصورت WIRLESSبه مراكز كنترل مركزي٬ اطلاعات خودرا ارسال مي نمايد ودر آنجا براساس اصول محاسبات ترافيك توسط نرم افزار مربوطه با در نظر گرفتن شرايط متفاوت ٬زمان بهينه پردازش وبارگيري نفتكش صورت ميگيرد .به طور خلاصه ميتوان بيان نمود كه جهت ساماندهي به امور حمل ونقل و انتقال فرآورده هاي نفتي از مبادي (انبارهاي نفت ) به مقاصد مصرف (جايگاههاوانبارهاي نفت و…)وجود يك مركز پردازش داده هاي خام جهت دريافت تقاضاي مقاصد وهمچنين اطلاعات نفتكشها شامل (شماره شهرباني نفتكش ٬مشخصات راننده ٬فرآورده قبلي حمل شده و…)وزير ساخت انتقال اطلاعات بصورت شبكه هاي باسيم وبي سيم وپردازش وتبديل آنها به اطلاعات نهايي جهت مديريت وساماندهي حمل ونقل فرآورده هاي نفتي مي توان استفاده نمود
اما عملكرد اين سيستم داراي مشكلاتي است 1- هزينه بالا آموزش رانندگان در خصوص نحوه كار باسيستم كه البته جهت رفع اين مشكل مي توان از چندين دفترخدماتي استفاده نمود قابل ذكر است كه باز هم با مشكلات عديده اي روبرو ميشويم 2- هدف ما از ارائه سيستم حذف يا به حداقل رساندن نيروي انساني در جهت نوبت دهي و توزيع بار مي باشد با اين روش همچنان از نيروي انساني ( رانندگان نفتكش ) استفاده ميشود
روش دوم : سيستمي را طراحي نمود كه نفتكش بتواند براساس شماره تاًييديه هاي انبار مبداً يا شماره تاًييديه مقصد نوبت بار بعدي را اخذ نمايد . به عنوان مثال نفتكش حامل بار كه جهت تخليه باراز منطقه (X) به ناحيه ٬منطقه يا انبار و…(Y) مراجعه نموده با توجه به اينكه مسافت Xبه Y با درنظر گرفتن حداكثر زمان جهت بعد مسافت براي نفتكشها Nساعت باشد پس از اخذ تاًييديه مقصد (Y) سيستم خودكار جهت نوبت دهي اقدام نمايد ودر ليست نوبت قرارگيرد كه البته باز هم با اجراي اين طرح درموارد اضطراري دچار مشكل خواهيم گرديد كه با قراردادن اختيارات به مدير سيستم مشكل حل خواهد شد . شرح عملکرد سیستم :بطور کلی شبکه اطلاعاتی از بخش های عملیاتی ذیل تشکیل گردیده است .
الف ) بخش A : این بخش مستقیماً با مشترکین یا متقاضیان بارگيري فرآورده در ارتباط بوده واطلاعات مربوطه را به سیستم کنترل مرکزی ارسال مینماید .
ب ) بخش B (سيستم كنترل مركزي ) : تجهیزات نصب شده در این محل وظیفه جمع آوری اطلاعات کلیه نفتكشها ٬انبارها وجايگاهها را بعهده دارد. این سیستم یکی از اجزای اصلی می باشد که در واقع هماهنگ کننده اجزای مختلف موجود وهمچنین پل ارتباطی رانندگان وجايگاهداران با انبارهاي نفت می باشد .ار تباط این سیستم توسط شبکه اختصاصی صورت می گیرد . هرگونه ارتباط مراکز اعم از ميزان مورد نياز جايگاهها و انبارهاي نفت ٬تعریف بار نفتكش ٬اطلاعات اوليه نفتكشها وانتقال اطلاعات مربوط به جايگاهها وانبارها نفت فقط از طریق این سیستم قابل دسترس بوده وپس از انتقال به این سیستم به مرکز ارسال می گردد در صورتی که به هر دلیل خللی در ارتباط میان این سیستم ویکی از مراكز ایجاد گردد.ارتباط سیستم کنترل مرکزی با مرکز دیتا از طریق فيبر نوري يا WIRE LEE برقرار می گردد .
ج ) بخش C (بخش متمرکز کننده ): درزمان لازم اطلاعات موردنظرخود را از سیستم کنترل مرکزی گرفته وبه مر کز دیتا ارسال میکند.
د) بخش D (مرکز دیتا ): این قسمت وظیفه کنترل کل شبکه اطلاعات را بعهده دارد .

سیستم مدیریت انبار : این سیستم رایانه ای که به منظور مدیریت انباردر نظر گرفته شده است با استفاده از این سیستم مسئول انبارمی تواند انواع گزارش های ممکن را اعم از روزانه٬ هفتگی و…را به صورت آنلاين با توجه به ميزان نياز انبارهاي مقصد و جايگاهها و مصرف كنندگان عمده و…را بدست آورده وحتي در صورت نياز اقدام به توزيع بار نمايد.

منابع :
[1] : ت و ن و ل٬پيتر هاپتمن ودكتر تقي زادگان٬ اجلالي وصباحي (مترجمان) ٬اصول و كاربرد سنسور
[2] : كتاب مجموعه مقررات و روشهاي عمليات شركت پخش
[3] : ع٬ رضائيان ٬اصول مديريت ٬سازمان مطالعه وتدوين كتب علوم انساني دانشگاهها ٬ 1382
[4] : كتاب جامع هوش مصنوعي ٬آذر باد ٬ 1384
[5] :TURBAN, Information Technology

کلمات جستجو شده: کاربرد رایانه در نفت, نمونه ای از سیستم های اطلاعات مدیریت, مقاله کاربرد سیستم خبره در شرکت نفت, کاربرد mis درشرکتنفت, نقش کامپیوتر در سیستم انبار یک شرکت, کاربرد کامپیوتر در سیستم اطلاعاتی انبار, بروزه درمورد سيستم موجودي انبار درسيستم اطلاعات مديرين, نمونه سیستم MIS برای یک سازمان, نمونه اي ازسيستم هاي اطلاعات مديريت, نمونه ای از سيستم های اطلاعات مديريت, نمونه اجرایی ازسیستم مدیریت MIS, نمونه سیستم اطلاعات مدیریتی, نمونه چارت mis یک سازمان, نمونهايازسيستماطلاعاتمديريتانبارداري, چگونگی اجرای سیستم مدیریت اطلاعات در یک شرکن

برچسب ها:

نوشته های مرتبط

2 نظر برای كاربرد سيستمهاي اطلاعاتي مديريت در انبارهاي نفت

  1. amir-bahador
    خرداد ۳, ۱۳۹۲

    چطوری باید مقاله رو دانلود کنیم؟

    Well-loved. Like or Dislike: Thumb up 15 Thumb down 2

  2. حسین
    فروردین ۳۱, ۱۳۹۰

    lrhgi

    Well-loved. Like or Dislike: Thumb up 14 Thumb down 2

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>